Jeśli zaciągnąłeś kredyt we frankach szwajcarskich i niepokoi Cię jego nieuczciwa konstrukcja lub szukasz sposobu na odzyskanie sprawiedliwości – nie jesteś sam. Tysiące Polaków podjęło już działania prawne, by unieważnić umowę kredytu frankowego i skutecznie pozbyć się toksycznego zobowiązania. Oto, co musisz wiedzieć, zanim podejmiesz decyzję o walce w sądzie.
Frankowicze kontra banki – jak zaczęła się sprawa kredytów we frankach?
Historia tzw. kredytów frankowych sięga początków lat 2000, kiedy to banki masowo oferowały hipoteki powiązane z kursem franka szwajcarskiego. Z pozoru atrakcyjne warunki (niższe raty, niższe oprocentowanie) przyciągnęły setki tysięcy klientów. Problem pojawił się, gdy kurs franka zaczął gwałtownie rosnąć – zadłużeni klienci stanęli przed koniecznością spłaty zobowiązań znacznie wyższych niż te, na które się pierwotnie zdecydowali.
W wielu przypadkach umowa była skonstruowana w sposób niezgodny z prawem, co otworzyło drogę do walki sądowej o unieważnienie kredytu frankowego.
Na czym polega problem z kredytami frankowymi?
Podstawowym zarzutem wobec banków jest stosowanie w umowach klauzul abuzywnych, czyli zapisów nieuczciwych, które naruszają interesy konsumenta, a nie były z nim indywidualnie uzgadniane.
Najczęstsze nieprawidłowości w umowach frankowych:
- Bank jednostronnie ustalał kurs franka – zarówno dla wypłaty kredytu, jak i jego spłaty, co powodowało brak transparentności.
- Nie informowano klientów o ryzyku walutowym – wielu kredytobiorców nie miało świadomości, że zadłużają się na nieporównywalnie większe kwoty w razie wzrostu kursu CHF.
- Stosowano niekorzystne przeliczniki walut, stosując tzw. spread walutowy, który zwiększał rzeczywiste koszty zobowiązania.
Właśnie te mechanizmy stały się przedmiotem licznych sporów o unieważnienie umowy kredytu frankowego, które dziś masowo trafiają na sądowe wokandy.
Czy można unieważnić kredyt frankowy?
Tak, w zdecydowanej większości przypadków sądy stają po stronie frankowiczów. Szczególny przełom stanowił wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 2019 roku w sprawie państwa Dziubaków, który otworzył drzwi do unieważniania kredytów zawierających klauzule abuzywne.
Kiedy unieważnienie umowy kredytu frankowego jest możliwe?
Istnieją dwa podstawowe rozwiązania w sprawach frankowych:
- Unieważnienie umowy kredytowej w całości – sąd uznaje, że umowa jest nieważna od momentu jej podpisania. Skutkuje to obowiązkiem wzajemnego rozliczenia: klient zwraca bankowi otrzymane środki, a bank oddaje wszystkie dokonane przez klienta wpłaty.
- Odfrankowienie kredytu – umowa pozostaje w mocy, ale wszelkie postanowienia dotyczące waluty są uznane za nieważne. Kredyt staje się złotówkowy, a bank musi oddać nadpłaty, które powstały w wyniku stosowania nieprawidłowych przeliczników walut.
Jakie korzyści daje frankowiczom unieważnienie umowy?
Decyzja o podjęciu działań prawnych może być trudna, ale potencjalne korzyści są ogromne. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że każda sprawa frankowa wymaga indywidualnej analizy, ale najczęstsze skutki unieważnienia kredytu prezentują się następująco:
- Uwolnienie się od kredytu – jeśli sąd stwierdzi nieważność umowy, przestaje ona obowiązywać. Oznacza to koniec spłacania rat i wyczyszczenie historii zobowiązania.
- Zwrot nadpłaconych kwot – w przypadku odfrankowienia można odzyskać od kilkudziesięciu do nawet kilkuset tysięcy złotych!
- Stabilność finansowa – eliminacja ryzyka walutowego i przewidywalność kosztów kredytu.
Jak rozpocząć procedurę unieważnienia kredytu frankowego?
Praktyczne kroki, które warto podjąć:
- Analiza umowy kredytowej – zacznij od dokładnej analizy Twojej umowy kredytu frankowego. Najlepiej zlecić to profesjonalnej kancelarii specjalizującej się w sprawach frankowych.
- Zebranie dokumentacji – przygotuj umowę kredytu, aneksy, historię spłat, korespondencję z bankiem i zaświadczenie o wysokości zobowiązania.
- Konsultacja prawna – doświadczony prawnik oceni szanse na wygraną, zaproponuje strategię i przedstawi możliwe scenariusze.
- Wniesienie pozwu do sądu – kancelaria przygotuje profesjonalny pozew i zajmie się całą procedurą formalną.
- Postępowanie sądowe – rozprawy często trwają od kilku miesięcy do kilku lat, ale statystyki są po stronie frankowiczów: ponad 90% spraw kończy się sukcesem!
Czy warto walczyć z bankiem?
Zdecydowanie tak. Rosnąca ilość korzystnych orzeczeń pokazuje, że sądy dostrzegają niesprawiedliwość, jaka spotkała frankowiczów. W 2023 roku aż 96% wyroków w sprawach dotyczących kredytów frankowych było korzystnych dla konsumentów.
Co więcej, wiele kancelarii oferuje model rozliczeń oparty o wynagrodzenie za sukces (success fee), co oznacza, że nie musisz ponosić wysokich kosztów na starcie.
Typowe pytania i wątpliwości frankowiczów:
- Czy dalej muszę spłacać raty w trakcie procesu? – Tak, do momentu prawomocnego wyroku należy regulować zobowiązania wobec banku.
- Czy możliwe jest zawarcie ugody z bankiem? – Tak, ale proponowane ugody często są niekorzystne. Zamiast odzyskać pieniądze, klienci godzą się na niewielką redukcję zadłużenia. Zawsze warto skonsultować się z prawnikiem przed podpisaniem ugody.
- Jak długo trwa proces frankowy? – Średni czas to 12–24 miesięcy. W zależności od miasta i sądu bywa szybciej lub dłużej.
Pomoc frankowiczom – gdzie szukać wsparcia?
Nie musisz działać sam. Na rynku działa wiele kancelarii, które specjalizują się wyłącznie w sprawach frankowych. Wybierając odpowiednią, zwróć uwagę na:
- liczbę wygranych spraw i publikacje o sukcesach;
- doświadczenie zespołu prawników w sprawach kredytów CHF;
- jasne warunki współpracy – unikaj ukrytych kosztów;
- opinie klientów.
Jedną z kancelarii oferujących pomoc frankowiczom jest Kancelaria Niemczyk, która od lat skutecznie reprezentuje klientów w sporach przeciwko bankom.
Jakie dokumenty przygotować do sprawy frankowej?
Aby prawnik mógł ocenić Twoją sytuację, przygotuj następujący zestaw dokumentów:
- Umowa kredytu wraz z załącznikami i aneksami
- Harmonogram spłat
- Historia spłat (potwierdzenia przelewów lub wydruki z systemu bankowego)
- Potwierdzenie uruchomienia kredytu
- Zaświadczenie z banku o stanie zadłużenia
Te materiały pozwolą kancelarii przygotować konkretną strategię i ocenić wartość ewentualnych roszczeń.
Podsumowanie – dlaczego warto walczyć o swoje prawa?
Kredyty waloryzowane kursem CHF to szeroko komentowany temat w Polsce od przeszło dekady. Dziesiątki tysięcy osób niesłusznie ponosi dziś konsekwencje decyzji sprzed lat – często podjętej w dobrej wierze i przy braku pełnej informacji ze strony banków. Na szczęście dzięki coraz większej świadomości, korzystnym orzeczeniom sądowym i dostępnej pomocy frankowiczom, sytuacja ta dynamicznie się zmienia.
Nie zwlekaj – każda rata, którą wpłacasz, może być nienależna. Nawet jeśli Twój kredyt był spłacony, nadal masz możliwość odzyskania pieniędzy.
Skonsultuj swoją sytuację ze specjalistą, przeanalizuj umowę i sprawdź, czy możesz ubiegać się o unieważnienie kredytu frankowego. To może być pierwszy krok do finansowego oddechu i sprawiedliwości, na którą zasługujesz.